Ambitieuze plannen
Vooruitgangsdenken
De Olympische Spelen in Nederland, de kansloze missie? Het kan veel gekker: de Olympische Winterspelen in Nederland! Eens in de zoveel tijd worden in Nederland wilde plannen bedacht. Bevlogen ondernemers zien het licht: de wedergeboorte van de Zeppelin, verticale veehouderij in de stad, via de ruimte in anderhalf uur naar Sydney vliegen, de doorstart van Fokker. Op het eerste gezicht krankzinnige gedachten, praktisch lastig uitvoerbaar of al eens geprobeerd en faliekant mislukt. En hoe dan ook geld verslindend. Toch duiken ze op en vinden ze nog al eens gehoor bij een enthousiaste wethouder of minister die dichtbij de subsidiekraan staat. Waarom waagt de mens zich steeds opnieuw en vaak tegen de klippen op aan ambitieuze plannen waarvan de operationele risico’s en de economische haalbaarheid verre van vaststaan?

Peter-Paul Verbeek, hoogleraar filosofie van de mens en techniek aan de Universiteit Twente, zegt dat het bij de mens hoort om zichzelf steeds te willen overstijgen. ‘We kunnen ook niet anders: techniek is onze truc om te overleven in de natuur. We komen tamelijk gebrekkig op de wereld en moeten flink verzorgd, onderwezen en technologisch toegerust worden om het te redden. Dat maakt dat wij van nature kunstmatig zijn, zoals filosoof Helmuth Plessner het zei.’ Verbeek: ‘We zijn eraan gewend om iets te maken dat groter is dan wijzelf. En vaak lukken ons ook dingen die onmogelijk leken: vliegen, een hart transplanteren, een kind maken in een reageerbuis, naar de maan gaan. Anderzijds stuit de techniek ook steeds weer op nieuwe grenzen, want niet alles is mogelijk. De natuur is te beheersen door haar te dienen, zoals filosofen al lang geleden inzagen.’
Bron: nrc next, 10 oktober 2011
www.ppverbeek.nl




