Categorie: Publicaties

Het Nieuwe Nietsdoen

22 april 2014 · Categorieën: Publicaties

Meer genieten, minder werken
Ruim vijftien jaar nadat het woord ‘onthaasten’ zijn intrede deed, hebben we het drukker dan ooit. De gemiddelde Nederlander voelt het leven aan zich voorbij razen. Politicoloog, planoloog, journalist en schrijver Gerhard Hormann laat je kennismaken met zijn nieuwe manier van leven. In zijn nieuwe boek ‘Het Nieuwe Nietsdoen – Ontdek het geheim van een heerlijk simpel leven’ legt hij in een paar stappen uit hoe het kan: meer genieten, minder werken.

Het-Nieuwe-Nietsdoen-lr

‘Het lijkt wel of we ons aan het begin van de eenentwintigste eeuw in een patstelling bevinden: het klimaat vraagt om minder, de economie om meer, de mens vraagt om vertraging, de samenleving om versnelling.’ Zo citeerde Hormann schrijfster en filosofe Joke Hermsen. Terwijl de overheid de regels rondom bijstandsuitkeringen steeds verder aanscherpt, pleit Hormann in zijn nieuwe boek voor een onvoorwaardelijk basisinkomen en een omgekeerde werkweek: twee dagen werken, vijf dagen vrij. ‘Het Nieuwe Nietsdoen’ is een kritisch verslag dat de lezer aan het denken zet. Het gaat over onthaasten in een nieuw tijdperk en ontspannen in een maatschappij die 24 uur per dag doordendert.

Nietsdoen is voor veel mensen niet eenvoudig, want in de participatiemaatschappij draait alles in de eerste plaats om arbeidsparticipatie. Gerhard Hormann beschrijft hoe hij zelf stap voor stap, met vallen en opstaan, de kunst van het nietsdoen onder de knie krijgt. Langzaam vindt hij zijn weg naar een ‘simpeler’ leven waarin het niet gaat om het vergaren van bezit, het verhogen van status en continu online zijn. Wat ooit begon met het simpelweg aflossen van zijn hypotheek, blijkt voor Hormann de voorbode van een compleet ander leven.
Gerhard Hormann – Het Nieuwe Nietsdoen – Ontdek het geheim van een heerlijk simpel leven – Just Publishers 2014
Romy van Dam

Als burgemeesters zouden regeren

24 maart 2014 · Categorieën: Publicaties

Opkomende steden
Het democratisch systeem gaat een moeilijke tijd door, dat is duidelijk. De parlementaire democratie die bijna 200 jaar geleden is ontworpen, biedt niet langer een antwoord op onze hedendaagse problemen. Veel mensen hebben door de jaren heen het gevoel gekregen dat hun stem geen waarde meer heeft. De nationale politiek en politici luisteren niet. Het vertrouwen in hen is weg.

Week-12-Als-burgemeesters-zouden-regeren

Volgens Amerikaans politicoloog Benjamin Barber zijn onze steden in staat om belangrijke globale problemen aan te pakken. De mens is een verstedelijkte soort en we voelen ons thuis in de stad. Meer dan de helft van de wereldbevolking woont in stedelijk gebied. Dit percentage zal naar verwachting alleen nog maar verder oplopen. Burgers voelen zich meer betrokken bij het lokale bestuur en de burgemeesters van de stad, want zij zijn degenen die tastbare resultaten weten te leveren. Daarbij herkennen mensen zich in de burgemeesters, ze komen uit de buurt, het zijn homeboys.

Steden die regeren. Dat zou een alternatief zijn voor de vele partijen die steeds meer op elkaar zijn gaan lijken, de kieslijsten en de beloften die niet worden nagekomen. Maar om als stad een sterke stem te hebben in mondiale zaken en om werkelijk iets te kunnen bereiken, zullen ze volgens Barber eerst hun krachten moeten bundelen. Dat zou volgens de politicoloog het begin zijn van een nieuwe wereld met de meest democratische aanpak van mondiale problemen die ooit heeft bestaan. Een wereld waarin grenzen overschreden worden en steden en burgers vaker en eenvoudiger kunnen samenwerken en communiceren. Een herleving van de democratie.
Romy van Dam
www.ifmayorsruledtheworld.com

De kracht van het paradijs

17 maart 2014 · Categorieën: Publicaties

De route naar een nieuw Europa
De Europese Unie is na de tweede wereldoorlog stap voor stap opgebouwd. Maar de crisis van de afgelopen jaren woedt als een storm over Europa en zet alle zekerheden op losse schroeven. China daarentegen, beschikt over een grote hoeveelheid energie, die zich vertaalt in grote projecten, grote steden en grensoverschrijdende ambities. Het land ontpopt zich als een economische en militaire grootmacht. China subsidieert zijn ‘nationale kampioenen’ met miljarden om het ongesubsidieerde westerse bedrijfsleven weg te concurreren. Belangrijke markten als het bankwezen, de energiesector en de bouwwereld worden door China afgeschermd, terwijl de EU-landen Chinese investeerders op die terreinen verwelkomen. Hoe het verder moet met Europa? Jonathan Holslag, hoofd van het Brussels Institute of Contemporary China Studies, bespreekt in zijn boek ‘De kracht van het paradijs – Hoe Europa kan overleven in de Aziatische eeuw’ een plan tot wederopbouw.

Week 10 Europaradijs lr

Al jarenlang begeeft Jonathan Holslag zich tussen Aziatische en Europese diplomaten. Hij ziet hoe de geloofwaardigheid van de Europese Unie steeds verder afneemt. Toch is Europa volgens hem nog altijd ‘het paradijs’. Wie op de hoogte is van de levenskwaliteit in andere werelddelen, begrijpt wat hij bedoelt. Maar Holslag is wel van mening dat Europa opnieuw moet worden uitgevonden. We moeten op zoek gaan naar een gezamenlijke visie die de burgers verenigt. Kwaliteit, creativiteit, duurzaamheid en ambachtelijkheid zijn de kenmerken waarmee de Europese economie zich wereldwijd kan onderscheiden. Holslag droomt van een paradijs waarin burgers individuele verantwoordelijkheid nemen en bedachtzamer consumeren. Een plek waar landbouw kleinschaliger is, de lokale economie weer kan gaan bloeien en waar mensenrechten worden gewaarborgd. Bij zijn ideeën zijn kanttekeningen te plaatsen, maar gedurfd en inspirerend is het verhaal van Holslag zeker.
Jonathan Holslag – De kracht van het paradijs – Hoe Europa kan overleven in de Aziatische eeuw – De Bezige Bij 2014
Romy van Dam

www.vub.ac.be

De noodzaak van een utopie

10 maart 2014 · Categorieën: Publicaties

Een solidair systeem
We zijn aangekomen in het tijdperk dat door middeleeuwers werd gezien als utopia. Wij zijn rijker, gezonder en veiliger dan ooit. Desondanks heerst er een ‘met-mij-gaat-het-goed-met-ons-gaat-het-slecht-gevoel’. Nederlanders zijn individueel gelukkig, maar maken zich collectief zorgen over de toekomst, het land en de wereld. We verlangen terug naar vroeger. De tijd waarin we volgens velen nog solidair samenleefden. Maar hoe kunnen we onze blik weer richten op de toekomst? Wat is ónze droom van een betere wereld? Wat is de droom van de generatie van nu?

Week 9 De Noodzaak Van Een Utopie lr

Een utopie zegt veel over de toekomst, maar nog meer over de tijd waarin het toekomstbeeld bedacht is. Het wordt gevormd door het maatschappelijk onbehagen van een gemeenschap die verlangt naar iets beters. Al leven we volgens onze voorouders in een luilekkerland, toch heerst er nog steeds een gevoel van onbehagen. We willen vooruit, we weten alleen niet hoe. Want waar moeten we nog voor strijden?

Rutger Bregman, historicus en schrijver, pleit voor de terugkeer van het utopisch denken. ‘Politiek is een kwestie van probleemmanagement geworden en wie nu aan de toekomst denkt, praat al snel over technologische vooruitgang: een nieuwe smartphone, robotauto’s of machines die volautomatisch ons voedsel zullen bereiden. We lijken nog niet te beseffen dat we ons daardoor heel anders zullen gaan gedragen, dat de maatschappij heel anders ingericht zal zijn en dat onze moraal en onze ethiek zullen veranderen.’ Het wordt tijd om na te denken over onze huidige kijk op vooruitgang en over een nieuwe vorm die we hieraan kunnen geven.
Rutger Bregman – De geschiedenis van de vooruitgang – De Bezige Bij 2013
Romy van Dam

www.rutgerbregman.nl

‘Three Horizons’ door Bill Sharpe

2 december 2013 · Categorieën: Publicaties

Toekomstig bewustzijn
Three Horizons is een simpel en intuïtief framework voor ‘toekomstig bewustzijn’: toekomstdenken en strategie binnen organisaties. Onderzoeker Bill Sharpe is auteur van ‘Three Horizons – The Patterning of Hope’. Op uitnodiging van Dutch Future Society gaf hij bij Seats2Meet in Utrecht een lezing over het toepassen van dit raamwerk in de praktijk.

Three Horizons

Three Horizons is een framework dat onze hersenen oprekt met behulp van brede kennis over de toekomstige mogelijkheden van het hier en nu. De eerste horizon is het meest dominant, en gaat over de normale uitvoering van de standaardactiviteiten binnen een organisatie. Omdat de wereld verandert, dus aspecten daarbinnen ook veranderen, is business as usual niet geschikt voor het uiteindelijke doel. Als innovatie effectiever wordt dan het oorspronkelijke systeem en innovatie aangewakkerd wordt, zitten we in de tweede horizon. Dit heet ook wel het ‘innovator’s dilemma’. Je kunt dan vervolgens investeren in innovatie die het huidige systeem zou kunnen verbeteren, zodat na verloop van tijd nieuwe kernactiviteiten ontstaan. De derde horizon is de lange-termijnopvolger van de eerste horizon, namelijk radicale innovatie waarmee een compleet nieuwe manier van werken wordt geïntroduceerd. In deze horizon komt er een nieuwe organisatie tot stand.

Het boek geeft uitleg over Three Horizons en de werkwijzen die daarbij horen, met de daadwerkelijke toepassing in verschillende case studies van onder andere onderwijs en gezondheidszorg. Bill Sharpe verkondigt zijn eigen denkwijze over Three Horizons met: ‘that we have within us a far deeper capacity for shared life than we are using, and that we are suffering from an attempt to know our way into the future instead of live our way.’
Bill Sharpe – Three Horizons – The Patterning of Hope – Triarchy Press 2013
Diana Sleegers
www.internationalfuturesforum.com
www.dutchfuturesociety.nl

Alles wordt anders. Of toch niet?

14 november 2013 · Categorieën: Publicaties

Vergissen is menselijk. En vermakelijk. En leerzaam.
Dit boek gaat over innovaties. Of beter: over de onvoorspelbaarheid ervan. In het verleden hebben tal van deskundigen geprobeerd maatschappelijke en wetenschappelijke ontwikkelingen te voorspellen. Zo meende de topman van IBM dat er in de wereld slechts plaats was voor vijf grote computers. Albert Einstein dacht dat we nooit gebruik zouden kunnen maken van kernenergie. Tien jaar later viel de eerste atoombom op Japan. Enige tijd daarna dacht een Amerikaanse stofzuigerfabrikant dat het niet lang zou duren voor hij stofzuigers op atoomkracht kon leveren. Ook hij sloeg de plank mis.

cover_alles275

Alles wordt anders. Of toch niet? beschrijft 150 miskleunen van beroemdheden over belangrijke vernieuwingen en veranderingen in binnen- en buitenland, op het gebied van cultuur, wetenschap, economie en politiek. Shakespeare zou een eendagsvlinder zijn. Aan de gitaarmuziek van de Beatles was volgens Decca geen behoefte en de vader van de gebroeders Wright meende dat vliegen was voorbehouden aan engelen. Het liep allemaal anders. Dit boek geeft aan hoe en waarom, op toegankelijke, populair-wetenschappelijke wijze.

In de inleiding van ‘Alles wordt anders. Of toch niet?’ adviseert Willemijn Rinnooy Kan voortaan ook de jonge garde te laten meedenken over hun toekomst. Die voelt namelijk niet de lasten van oude waarden. En om het boek compleet te maken, geven vijf Nederlandse trendwatchers, waaronder Hilde Roothart van Trendslator, ons hun visie op de toekomst. Daar kunnen we ze over enkele jaren op afrekenen, beloven ze.
Peter de Ruiter
www.alleswordtanders.nu
www.pixelperfectpublications.com

Pubers aan het werk in Nederland

28 oktober 2013 · Categorieën: Publicaties

De kwetsbaarheid van de jonge consument
In het boek ‘Pubers aan het werk in Nederland – De kwetsbaarheid van de jonge consument’ omschrijven Kristoffel Lieten en Sarah de Vos de puber in de leeftijdscategorie van 12 tot 15 jaar als de nieuwe autonome consument. Volgens de onderzoekers worden de bijbaantjes van pubers doorgaans gezien als leerzaam, bijvoorbeeld omdat ze met geld om leren gaan en assertiever worden. Dit boek laat echter zien dat deze pubers in de meeste gevallen ook grote risico’s lopen en kwetsbaar zijn.

9200000015494238-1

In Nederland werken veel pubers. Dit werk wordt meestal aangeduid als ‘bijbaan’ of ‘vakantiewerk’. De meest voorkomende zijn bijvoorbeeld vakken vullen en krantenwijken. In veel gevallen is er bij puberbaantjes echter sprake van kinderarbeid, waarbij doordat de positieve effecten van een bijbaan worden benadrukt, de (inter)nationale regels worden overtreden. Het boek laat door de ogen van pubers zien dat een bijbaan lang niet altijd positief is en dat deze positieve effecten dus nauwelijks een rol spelen.

Zo is gebleken dat zij vooral werken omdat ze het geld nodig hebben voor de nieuwste gadgets, zoals een smartphone, en niet omdat het leuk of leerzaam is. Het hebben van een smartphone is voor deze groep een statussymbool. Werkgevers maken handig gebruik van jonge en goedkope krachten, waarbij er vaak niet eens controles plaatsvinden. Met de studie willen de onderzoekers inzicht geven in de wereld van de opgroeiende tiener en zijn of haar relatie met werk, inkomen, consumptie- en groepsdruk. Het boek geeft zicht op de motivatie van deze kwetsbare groep jonge consumenten, behandelt de omvang van misstanden en wetgevingen en laat de gevolgen voor onderwijs en vrijetijdsbesteding zien.
Kristoffel Lieten en Sarah de Vos – Pubers aan het werk in Nederland – De kwetsbaarheid van de jonge consument – Boom Lemma 2013
Diana Sleegers
www.boomlemma.nl

Antifragile door Nassim Nicholas Taleb

9 september 2013 · Categorieën: Publicaties

Overleven in onzekerheid
Nassim Nicholas Taleb, schrijver van de bestseller ‘Black Swan’ beschrijft in ‘Antifragile’ hoe het is om te bloeien in een onzekere wereld, waarbij stress en spanning ervoor kunnen zorgen dat wij mensen juist groeien. Veel aspecten in het leven profiteren namelijk van onrust en onzekerheid. Volgens Taleb zijn er zowel fragiele als antifragiele systemen. Fragiel betekent gevoelig voor verschillende uitingen van stress en verstoring, terwijl ‘antifragile’ juist het tegenovergestelde is en aangeeft dat mensen behoorlijk wat kunnen hebben. Sterker nog, verstoringen worden zelfs sterker en beter naarmate het er meer worden.

Antifragile

Interessant is dat ‘antifragile’ een hoedanigheid is waarbij veel kansen benut kunnen worden dankzij de prominente rol die chaos inneemt. Bij een antifragiel systeem wordt een verstoring gezien als iets positiefs, bij een fragiel systeem is dit juist niet het geval. De kern van het boek is dat we niet alleen van onrust kunnen profiteren, maar dat we het ook kunnen gebruiken om te overleven. Dat is tevens waar trendonderzoek om draait. De toekomst is namelijk onzeker en we kunnen zomaar besluiten of we links- of juist rechtsaf willen gaan.

Taleb benadrukt met Antifragile dat het maken van fouten in het (bedrijfs)leven essentieel is en dat het zelfs gezond is om buiten oorspronkelijke gewoontes te treden. Daarnaast gaat innovatie met vallen en opstaan, en is vernieuwing afhankelijk van keuzes in de politiek, economie en nog meer. Onzekerheid is dus wenselijk, en zelfs noodzakelijk om op voort te kunnen bouwen. Zijn boodschap luidt dan ook: ‘The antifragile, and only the antifragile, will make it.’
Nassim Nicholas Taleb – Antifragile – Things that Gain from Disorder – Nieuwezijds 2013
Diana Sleegers
www.managementboek.nl

Eeuwig leven op een harde schrijf

10 juni 2013 · Categorieën: Publicaties

Mens en machine versmelten
In het boek ‘The Singularity is Near’ werpt Ray Kurzweil een scherpe blik op de toekomst. Volgens de bekende uitvinder, denker en futuroloog staan we aan het begin van een heel nieuw tijdperk. In dit tijdperk zal de technologie zich zo snel ontwikkelen dat het menselijk bestaan er onomkeerbaar door zal veranderen. Aan de hand van de Wet van Moore legt hij uit hoe mens en machine gaan versmelten. Gordon E. Moore voorspelde in 1965 dat de snelheid van de door hem ontworpen processor zich elke twee jaar zal verdubbelen. Hij bleek en blijkt tot de dag van vandaag gelijk te hebben. Een logisch gevolg is dat deze verdubbeling zich in de toekomst blijft voortzetten en het daardoor ooit technisch mogelijk wordt om verder te leven buiten ons biologische lichaam om.

Singularity is near

Wat Kurzweil claimt is niet dat dit ooit zal kunnen, maar dat het binnen veertig jaar al zo ver is. Zelf neemt hij daarom bijvoorbeeld dagelijks een handvol pillen, om het verouderingsproces van zijn lichaam te vertragen. Zo hoopt hij nog onder ons te zijn als de singulariteit zal gaan intreden. Het klinkt allemaal vergezocht, maar Ray Kurzweil onderbouwt zijn visie en theorieën tot in detail en met zijn luchtige schrijfstijl is het ook leuk weg te lezen voor mensen die niet zoveel verstand hebben van technologie. Het enige wat ons nog in de weg staat is het morele gevoel van de biologische mens. Is dit een toekomst die we willen?
Ray Kurzweil – The Singularity is Near – When humans transcend biology – Penguin Books 2006

Kayleigh Develing
www.singularity.com, www.kurzweilai.net, www.kurzweiltech.com

Abundance

27 mei 2013 · Categorieën: Publicaties

Abundance
Overvloed is onze toekomst
Het is de mens eigen om meer aandacht te besteden aan gevaren en problemen dan aan mogelijkheden. Vooral de laatste jaren worden gekenmerkt door pessimisme, maar daar trekt ruimtevaartkundige en rasoptimist Peter Diamandis zich niets van aan. In zijn boek ‘Abundance’ legt hij uit hoe we dankzij de technologische ontwikkelingen een zonnige toekomst tegemoet treden.

Volgens Diamandis gaat het niet over schaarste maar over toegankelijkheid van middelen. In zijn boek geeft hij een interessant beeld van wat technologie in de toekomst kan veranderen. Schaarste is een illusie. Diamandis noemt in zijn boek het voorbeeld van een sinaasappelboom: plukkers ontdoen de takken van de sinaasappels. Pessimisten komen vervolgens tot de conclusie dat de boom geen sinaasappelen meer heeft. Maar de bovenste takken, waar de plukkers niet bij konden, hangen nog vol met de vruchten. Door het gebruik van een ladder zijn ze toegankelijk. Het gaat dus om toegankelijkheid niet om schaarste. Hetzelfde kan gezegd worden over het water op aarde. We spreken van een tekort omdat het water grotendeels zout is, maar door techniek kunnen we hier zoet water van maken.

Razendsnelle ontwikkelingen maken het volgens hem mogelijk om in de nabije toekomst iedereen in de behoefte aan water, voedsel, onderwijs en gezondheidszorg te voorzien. Hij zegt: ‘De energierevolutie lost voedsel- en watertekorten binnen afzienbare tijd op!’ Abundance zit dan ook vol met positieve voorbeelden en inspirerende ideeën. Diamandis is naast ruimtevaartkundige en schrijver ook medeoprichter van de ‘Singularity University’. Dat is een instituut in Silicon Valley waar aandacht wordt besteed aan exponentieel groeiende technologieën die uiteindelijk moeten zorgen voor een wereld van ongekende technische mogelijkheden. ‘The future is better than you think,’ aldus Peter Diamandis.
Peter H. Diamandis en Steven Kotler – Abundance – The future is better than you think – Free Press 2012
Marlinda Nieman
www.diamandis.com, www.abundancethebook.com